Archivo de la categoría: 1cd

CZASOWNIKI REGULARNE

trabajar pracować
estudiar studiować
escuchar słuchać
hablar mówić
necesitar potrzebować
practicar praktykować
desayunar śniadać
usar używać
cantar śpiewać
bailar tańczyć
mirar oglącać/patrzeć
viajar podróżować
tomar brać
esquiar jeździć na nartach
pasear spacerować
organizar organizować
cominar chodzić
tocar dotykać
pasar wchodzić
comprar kupować
nadar pływać
comer jeść
correr biegać
leer czytać
aprender uczyć się
beber pić
deber musieć
comprender rozumieć
vivir mieszkać
escribir pisać
subir wchodzić (do góry)
recibir otrzymać
abrir otwierać

Los colores

Rojo y sus matices

Muestra RGB Nombre Notas
255 0 0 rojo, colorado
220 20 60 carmesí
227 66 51 bermellón
255 36 0 escarlata
128 0 0 granate
150 0 24 carmín
229 43 80 amaranto

Verde y sus matices

Verdoso es ‘que tira a verde’. Verduzco es ‘que tira a verde oscuro’[1].

Muestra RGB Nombre Notas
0 255 0 verde
127 255 0 chartreuse
76 187 23 verde Kelly
80 200 120 esmeralda, agua marina
0 168 107 jade
64 130 109 verde veronés
68 148 74 arlequín
123 160 91 espárrago
107 142 35 verde oliva
53 94 59 verde cazador

Azul y sus matices

Muestra RGB Nombre Notas
0 0 255 azul
0 71 171 azul cobalto
18 10 143 azul marino
1 70 99 azul petróleo
0 0 250 azur
1 49 180 zafiro
75 0 130 añil, índigo
0 0 128 turquí
0 49 83 azul de Prusia
96 80 220 azul majorelle
0 47 167 azul Klein Registrado como International Klein Blue

Magenta y sus matices

Muestra RGB Nombre Notas
255 0 255 magenta
253 63 146 fucsia
197 75 140 morado
224 176 255 malva
200 162 200 lila
254 195 172 salmón
230 230 250 lavanda
255 192 203 rosa

Cian y sus matices

Muestra RGB Nombre Notas
0 255 255 cian
48 213 200 turquesa
135 206 255 celeste
155 196 226 cerúleo
127 255 212 aguamarina

Amarillo y sus matices

Muestra RGB Nombre Notas
255 255 0 amarillo
253 233 16 limón
255 215 0 oro, dorado
255 191 0 ámbar
227 168 87 amarillo indio
255 186 0 amarillo selectivo

Marrón y sus matices

Muestra RGB Nombre Notas
150 75 0 marrón, pardo, café, chocolate, castaño.
148 129 43 caqui
204 119 34 ocre
184 115 51 siena
218 138 95 siena pálido
128 0 32 borgoña

Violeta y sus matices

Muestra RGB Nombre Notas
139 0 255 violeta
181 126 220 lavanda floral
153 102 204 amatista
102 0 153 Púrpura
102 2 60 púrpura de Tiro

Naranja y sus matices

Muestra RGB Nombre Notas
255 112 40 naranja, anaranjado
255 127 80 coral
255 140 105 sésamo
251 206 177 albaricoque
245 222 179 beis, beige
255 200 160 piel

Blancos, grises y negros

Muestra RGB Nombre Notas
255 255 255 blanco
255 250 250 nieve
250 240 230 lino
245 245 220 hueso
255 253 208 marfil
192 192 192 plata, plateado
128 128 128 gris
0 0 0 negro

vERBOS REGULARES

Czasownik

Czasowniki regularne, czasowniki zwrotne i czasowniki z obocznościami

W języku hiszpańskim wszystkie czasowniki można podzielić na trzy grupy.

Grupy te uwarunkowane są końcówkami danych czasowników, w bezokoliczniku posiadają one końcówki –ar, -er, -ir.

I grupa- czasowniki zakończone na –ar (np. hablar, trabajar, cocinar)

II grupa- czasowniki zakończone ne –er (np. comer, beber, romper)

III grupa- czasowniki zakończone na –ir (np. vivir, repartir, cubrir)

Odmiana czasowników regularnych w czasie teraźniejszym trybu oznajmującego

Aby odmienić czasownik regularny w czasie teraźniejszym, należy odrzucić końcówkę czasownika i do tematu dodać następujące zakończenia:

 Grupa 1
 Grupa 2
 Grupa 3
 yo  o  o  o
 tu  as  es  es
 El, ella, Usted  a  e  e
 Nosotros  amos  emos  imos
Vosotros  áis  éis -ís
Ellos, ellas, Ustedes  an  en  en

Przykłady odmiany czasownika

 hablar

hablo
hablas
habla
hablamos
habláis
hablan
 comer

como
comes
come
comemos
coméis
comen
 vivir

vivo
vives
vive
vivimos
vivís
viven

Przykładowe zdania:

Mi madre trabaja en un banco.

Los padres de Feipe compran mucha fruta.

Vivo en la calle Mayor.

Este fin de semana pasamos con nuestros abuelos

Vosotros tenéis pocos jugetes.

Ż Por qué hablas en voz tan baja?

Ćwiczenia z czasownika regularnego

Wwstaw czasownik w nawiasie w odpowiedniej formie

1. Mi madre me ………………………………… (preparar) la cena.
2. Ż…………………………….. (tu, coger) el autobus para ir a la escuela?
3. Nunca………………………………………… (yo, lavar) los platos despues de comer.
4. Marisa y su amiga………………………………… (descansar) en el patio.
5. En mi familia todos…………………………………… (saber) cocinar muy bien.
6. Los estudiantes…………………………………… (copiar) en el examen.
7. Vosotros siempre………………………………… (prestar) mucha atención a las cosas urgentes.
8. Mis parientes…………………………………..(organizar) una fiesta grandote este sábado.
9.  Por qué no…………………………………… (tú, comprar) nuevo ordenador, este ya no……………………………………………… funccionar) bien.
10. Ż. Qué………………………………..(opinar) sobre nuestro nuevo vecino?

—> Odpowiedzi znajdziesz na końcu artykułu

Odmiana czasowników zwrotnych

Czasowniki zwrotne odmieniają się w języku hiszpańskim przez wszystkie osoby. W przeciwieństwie do języka polskiego, cząstka „się” ma inną formę w każdej osobie.

Czasowniki zwrotne w bezokoliczniku mają końcówkę –se, np. peinarse (czesać się), afeitarse (golić się).

Nie wszystkie czasowniki, które w języku polskim pełnią rolę zwrotnych, będą nimi również w języku hiszpańskim i odwrotnie, np. czasownik quedar nie jest czasownikiem zwrotnym, a na język polski tłumaczony jest ‘umawiać się’.

Czasowniki takie odmieniają się według wzoru:

Odmiana czasowników zwrotnych ( los verbos relativos) w czasie teraźniejszym trybu oznajmującego (presente de indicativo)

 Secarse

Me seco
Te secas
Se seca
Nos secamos
Os secais
Se secan
 Ducharse

Me ducho
Te duchas
Se ducha
Nos duchamos
Os duchais
Se duchan
 Aburrirse

Me aburro
Te aburres
Se aburre
Nos aburrimos
Os aburris
Se aburren


Zapamiętaj!

Część zwrotna stoi zawsze przed odmienionym czasownikiem i jest pisana oddzielnie. W przypadku bezokolicznika część zwrotna stoi na końcu wyrazu i jest pisana łącznie, np.:

Przykłady odmiany czasownika zwrotnego

Me ducho por las noches.- Biorę prysznic wieczorami. (odmieniony czasownik)
Prefiero ducharme por las noches. Wolę brać prysznic wieczorami (bezokoliczik)

Juan se casa con una chica muy guapa. – Juan żeni się z piękną dziewczyną.
Juan quiere casarse con una chica muy guapa. – Juan chce się ożenić z piękną dziewczyną.

Nos pintamos cuando salimos de fiesta. – Malujemy się, kiedy wychodzimy na imprezę.
Tenemos que pintarnos cuando salimos de fiesta. – Musimy się malować, kiedy wychodzimy na imprezę.

Ćwiczenia z czasownika zwrotnego

Uzupełnij zdania odpowiednimi formami czasowników zwrotnych):

1. Este chico……………………………………. (llamarse) Juan.
2. Sus hermanas……………………………………….(bañarse) en el mar.
3. Ż Por que ……………………………………. (tú, quedarse) en casa?
4. …………………………………………. (yo, equivocarse) de camino.
5. Ellos siempre………………………………………. (quejarse) de su profesor de polaco.
6. Beatriz ……………………………….. (casarse) con su amor eterno.
7. Mis padres nunca…………………………………….(pelearse).
8. Los empleados de esta empresa ……………………………………… (irse) de viaje.
9. Su madre ………………………………….. (preocuparse) mucho cuando Alfredo sale muy tarde.
10. Los Lopez……………………………………. (comprarse) una nueva casa.

—> Odpowiedzi znajdziesz na końcu artykułu

Odmiana czasowników z obocznościami

Nie wszystkie czasowniki w języku hiszpańskim odmieniają się regularnie. Jest dosyć spora grupa czasowników, która posiada oboczności. Czasowniki takie, podczas koniugacji wymieniają niektóre litery na inne. Oto przykłady oboczności

Odmiana czasowników z obocznościami w czasie teraźniejszym trybu oznajmującego.

 Typ oboczności  Przykład
 E:ie
E:i
O:ue
I:y
U:ue
 Pensar, querer, sentir
Pedir, servir, seguir
Contar, poder, morder
Huir, sustituir, contruir
Tylko jugar


Zapamiętaj!

Zamiana wyróżnionych liter występuje we wszystkich osobach z wyjątkiem pierwszej i drugiej osoby liczby mnogiej. I tak oto czasowniki z obocznościami odmieniają się następująco.

Czasowniki z obocznościami odmiana

 Pensar (e:ie)

Pienso
Piensas
Piensa
Pensamos
Pensais
Piensan
 Pedir (e:i)

Pido
Pides
Pide
Pedimos
Pedis
Pien
 Contar (o:ue)

Cuento
Cuentas
Cuenta
Contamos
Contais
Cuentan
 Huir (i:y)

Huyo
Huyes
Huye
Huimos
Huis
Huyen
 Jugar (u:ue)

Juego
Juegas
Juega
Jugamos
Jugais
Juegan

Przykładowe zdania:

Siempre me acuesto a las 11. (acostarse)

Ż Cómo puedo ayudarte? (poder)

Piensan que eres muy inteligente. (pensar)

Veo que quieres bailar con ella. (querer)

Esta muchacha miente muy a menudo. (mentir)

Ćwiczenia z czasownika z obocznościami

Uzupełnij zdania odpowiednimi formami czasowników.

1. Ellos ……………………………………… (soler) divertirse mucho.
2. Los niños………………………………………. (jugar) en el patio.
3. Muchas veces……………………………………….(soñar) contigo.
4. …………………………………………..(Nosotros, encontrarse) con nuestros abuelos.
5. Nunca…………………………….. (ella, dormir) hasta tan tarde.
6. Ellos……………………………………..(morir) de risa.
7. Mis amigos ………………………………………..(probar) el pastel de mi tia.
8. Ż cuanto ……………………………………….. (costar) este collar?
9. ………………………………………..(yo, pensar) mucho en mi trabajo.
10. Los estudiantes………………………………………….(entender) lo que dice el profesor.
11. Muchas veces ………………………………………………(yo, pedir) helados con nata montada.
12. Cuando tengo tiempo…………………………………….(jugar) con mis amigotes.
13. Los novios………………………………………….. (despedirse) en la estación de autobuses.
14. Te………………………………………………….. (doler) mucho las piernas, has caminado mucho.
15. Ż …………………………………………………..(tu, cerrar) la puerta?
16. No……………………………………………(nosotros, poder) venir este fin de semana, tenemos mucho trabajo.
17. No……………………………………………………… (querer, yo) ver esta película, me parece aburrida.
18. ……………………………………………………..(él, sentirse) muy mal, parece que tiene fiebre.
19. Las clases……………………………………………….(empezar) a las 5 de la tarde.
20. Ż A qué hora…………………………………………….. (tu, volver) de la escuela?

ODPOWIEDZI
 1. Odpowiedzi  – ćwiczenie z czasownika regularnego

1.prepara
2.coges
3.lavo
4.descansan
5. saben
6.copian
7.prestáis
8.organizan
9.compras
10.opinas
 2. Odpowiedzi – ćwiczenie z czasownika zwrotnego

1. se llama
2. se bañan
3. te quedas
4. me equivoco
5. se quejan
6. se casa
7. se pelean
8. se van
9. se preocupa
10. se compran

 3. Odpowiedzi – ćwiczenie z czasownika z obocznościami

1. suelen
2. juegan
3. sueño
4. nos encontramos
5. duerme
6. mueren
7. prueban
8. cuesta
9. pienso
10. entienden
11. pido
12. juego
13. se despiden
14. duelen
15. cierras
16. podemos
17. quiero
18. se siente
19. empiezan
20. vuelves

Źródło:

Repetytorium języka hiszpańskiego

BYC- SER/ESTAR/HABER

W języku hiszpańskim istnieją 3 sposoby wyrażania polskiego czasownika być. W tym dziale omówimy ich odmianę i zastosowanie praktyczne. Ich znajomość jest podstawą posługiwania się językiem hiszpańskim podobnie jak w języku angielskim czasownik to be.

1. SER
2. ESTAR
3. HABER


BYĆ
SER
ESTAR
Ja Jestem
(Yo) Soy
(Yo) Estoy
Ty Jesteś
(Tu) Eres
(Tu) Estas
On/Ona Jest
(El/Ella) Es
(El/Ella) Esta
My Jesteśmy
(Nosotros/-as) Somos
(Nosotros/-as) Estamos
Wy Jesteście
(Vosotros/-as) Sois
(Vosotros/-as) Estais
Oni/One Są
(Ellos/-as) Son
(Ellos/-as) Estan

Wyjaśnienie(1): pisząc zaimek np. (Yo) w nawiasie, rozumiem przez to odpowiednik angielskiego I, czyli mówiąc Yo soy w dosłownym tłumaczeniu na polski znaczy Ja jestem, jest to odpowiednik angielskiego I am. Jednakże podobnie jak w języku polskim często pomijamy osobę, ze względu na odmianę czasownika Być, podobnie w języku hiszpańskim ze względu na odmianę czasowników Ser i Estar pomijamy osobę, tzn. mówimy bardzo często Soy inteligente zamiast Yo soy inteligente. Brzmi to w tłumaczeniu na polski odpowiednio Jestem inteligentny i Ja jestem inteligentny

Wyjaśnienie(2): pisząc (Ellos/-as) rozumiemy, że osoba ma swój odpowiednik męski i żeński tzn. Ellos i Ellas ( zmienia się tylko końcówka) W języku hiszpańskim jeżeli mamy samych mężczyzn mówimy Oni ( Ellos ) jeżeli kilka kobietOne (Ellas) jeżeli zaś wśród grupy kobiet i mężczyzn, nawet gdy jest jeden mężczyzna mówimy Oni ( Ellos )


CZASOWNIK BYĆ – HABER

Oznacza on Być, Istnieć, Znajdować się w każdej osobie w czasie teraźniejszym występuje w postaci Hay i nie zmienia swojej formy.


Czym różni się SER i ESTAR ?

1. Ważną różnicą między tymi dwoma czasownikami stanowi fakt, że SER oznacza pochodzenie, a ESTAR miejsce przebywania

por ejemplo:

Soy de Lisboa – Jestem z Lizbony Estoy en Lisboa – Jestem w Lizbonie
Somos italianos – Jesteśmy Włochami Estamos en Italia – Jesteśmy ( przebywamy) we Włoszech

2. Inna różnica polega na tym, że SER używamy, aby mówić o (trwałych) cechach wyglądu i charakteru, a ESTAR, kiedy mówimy o samopoczuciu i stanach przejściowych ( choroba ).

Manuel es inteligente – Manuel jest inteligentny Maria esta enferma – Maria jest chora

Kiedy używamy HABER?

Mimo, że jego znaczenie zbliżone jest to SER i ESTAR stosuje się go jedynie w ściśle określonych kontekstach:

  • Czasownika Haber w czasie teraźniejszym przyjmuje bezosobową formę HAY ( czytaj: aj ), która w zależności od kontekstu może znaczyć “jest/są” lub “znajduje się/znajdują się”
  • Czasownik Haber odmienia się przez osoby, kiedy występuje w funkcji czasownika posiłkowego w czasach złożonych
  • Konstrukcji z czasownikiem Haber używamy wtedy, kiedy chcemy podkreślić sam tylko fakt istnienia czegoś lub kogoś w danym miejscu.

Por ejemplo:

En la nevera hay lecheW lodówce jest mleko

UWAGA!!!

Po HAY nie używamy rodzajników określonych. Stosujemy rodzajniki nieokreślone (un, una, unos, unas) albo słówka typu:

  • poco(s) -mało
  • mucho(s) – dużo
  • algunos – kilka

A także możemy zastosować liczebniki. (un, dos, tres, …. )

Por ejemplo:

En la cocina hay un gato – W kuchni jest (jakiś, jeden) kot.

En esta ciudad no hay muchos monumentos – W tym mieście nie ma wielu zabytków.

Dodatkowo trzeba zwrócić uwagę, że jeżeli np. mówimy En clase no hay dos ventanas rozumiemy przez to zdanie “W klasie nie ma 2 okien” , ale mogą być 1, 3 , 4 itd okien. Gdy chcemy powiedzieć, że w ogóle nie ma okien mówimy po prostu En clase no hay ventanas lub En clase no hay unas ventanas.


PORÓWNANIE HABER ( HAY ) I ESTAR

En la cocina hay un gato. – W kuchni jest kot El gato esta en la cocina – Kot jest w kuchni

W tym zdaniu chodzi jedynie o stwierdzenie obecności kota w kuchni, dlatego użwya się czasownika haber. Użycie rodzajnika nieokreślonego un oznacza, że osoba wypowiadająca to zdanie nie zna tego kota. Zdanie to dosłownie oznacza: “W kuchni jest jakiś kot”

Natomiast w powyższym zdaniu, przed rzeczownikiem gato pojawił się rodzajnik określony el dlatego, że osoba wypowiadająca to zdanie mówi o kocie, którego zna.

PREPOSICIONES DE LUGAR-

preposiciones de lugar

 
encima de
sobre
 
debajo de
bajo
 
al lado de
 
detrás de
 
delante de
 
dentro de
en
en – w
dentro de – w środku, wewnątrz, w
fuera de – poza
encima de – na, nad
debajo de – pod
al lado de – obok
cerca de – blisko
junto a – przy, obok
delante de – przed
detrás de – za
enfrente de – naprzeciwko
entre – pomiędzy
alrededor de – wokół

Rodzaj i Liczba

RODZAJE PRZYMIOTNIKÓW HISZPAŃSKICH

Rodzaj męski
– przymiotniki zakończone na -o

tonto – głupi
italiano – włoski
blanco – biały

– przymiotniki zakończone na -án , -ín , -ón , -or (z wyjątkami)

mejor – lepszy
peor – gorszy
bailarín – roztańczony

Rodzaj żeński
– przymiotniki rodzaju żeńskiego tworzy się przez zamianę końcówki -o na końcówkę -a.

tonta – głupia
italiana – włoska
blanca – biała

formy żeńskie w niektórych przypadkach tworzy się przez dodanie końcówki -a

trabajadora – pracowita
bailarína – roztańczona

Przymiotniki zakończone natomiast na -a , -e , -í , -ú , -ar , -n , -l , -z mają jednakowe formy w obu rodzajach.

inteligente – inteligentny, inteligentna
fuerte – silny, mocny
débil – słaby
triste – smutny
marroquí – marokijski
fácil – łatwy
veloz – szybki
joven – młody

LICZBA MNOGA

Przymiotniki zakończone samogłoską ( oprócz akcentowanych -í , -ú ) tworzą liczbę mnogą poprzez dodanie końcówki -s.

milagrosa => milagrosas
tonto => tontos

Przymiotniki zakończone na spółgłoskę oraz akcentowane -í , -ú tworzą natomiast liczbę mnogą poprzez dodanie końcówek -es

joven => jovenes
marroquí => marroquíes

UWAGA!!!

Podczas tworzenia zdań przymiotniki określejace rzeczownik powinny być w tym samym rodzaju i liczbie pj:
el perro (es) grande
la perra (es) pequeña
los perros (son) grandes
las perras (son) pequeñas